Compressiekousen mag je in de meeste gevallen gedurende de volledige waakperiode dragen, dus van het moment dat je ’s ochtends opstaat tot het moment dat je ’s avonds gaat slapen. Dat is gemiddeld zo’n 12 tot 16 uur per dag. ’s Nachts trek je ze in principe uit, tenzij je arts uitdrukkelijk anders adviseert. Hieronder vind je antwoord op de meest gestelde vragen over het dragen van compressiekousen: wanneer je ze uitdoet, hoe lang bij bepaalde aandoeningen, en wanneer professionele hulp nuttig is.

Wanneer mag je compressiekousen uitdoen?

Je mag compressiekousen uitdoen op het moment dat je gaat slapen. In liggende positie werkt de zwaartekracht niet meer tegen de bloedsomloop in de benen, waardoor compressie ’s nachts voor de meeste mensen niet nodig is. Overdag, zolang je rechtop staat of zit, blijf je ze het best continu dragen.

Er zijn een paar situaties waarin je de kousen ook overdag even mag uitdoen, bijvoorbeeld tijdens het douchen of wassen. Daarna trek je ze zo snel mogelijk weer aan, bij voorkeur terwijl je nog ligt of net opgestaan bent. Op dat moment zijn de benen nog niet opgezwollen en gaan de kousen een stuk gemakkelijker aan.

Wil je ze even uitdoen omdat je last hebt van warmte of ongemak? Dat is begrijpelijk, maar doe dit dan kort en bewust. Langdurig zonder compressiekousen zitten of staan, terwijl je ze eigenlijk nodig hebt, kan leiden tot meer vochtophoping of verergering van klachten.

Hoe lang mag je compressiekousen dragen bij verschillende aandoeningen?

Hoe lang je compressiekousen per dag draagt, hangt af van jouw aandoening en het advies van je arts of verpleegkundige. Bij de meeste veneuze aandoeningen geldt het principe: dragen zolang je actief bent en rechtop staat of zit, en uitdoen tijdens de nachtrust.

Spataders en chronische veneuze insufficiëntie

Bij spataders en chronische veneuze insufficiëntie dragen de meeste mensen compressiekousen de hele dag, van het opstaan tot het slapengaan. Klachten zoals zware of pijnlijke benen nemen merkbaar toe zonder compressie, zeker na lang staan of zitten. Het consequent dragen overdag is hier dus heel relevant voor het comfort en de gezondheid van de aders.

Oedeem en vochtophoping

Bij oedeem, waarbij vocht zich ophoopt in de benen of enkels, is het dragen van compressiekousen gedurende de volledige waakperiode belangrijk. Soms adviseert een arts om de kousen ook ’s nachts te dragen, bijvoorbeeld bij ernstig lymfoedeem. Volg in dat geval altijd het individuele advies van je behandelend arts of verpleegkundige.

Na een operatie of tijdens revalidatie

Na een ingreep, zoals een spataderoperatie of een heup- of knievervanging, schrijven artsen compressiekousen voor gedurende een bepaalde herstelperiode. De duur varieert van enkele weken tot meerdere maanden. In deze periode draag je ze overdag consequent en doe je ze ’s nachts uit, tenzij anders voorgeschreven.

Tijdens zwangerschap

Zwangere vrouwen die compressiekousen dragen ter preventie van spataders of zwelling, volgen hetzelfde principe: aantrekken bij het opstaan, uitdoen bij het slapengaan. Omdat de buik groeit en het aantrekken lastiger wordt, is hulp van een partner of een aantrektool vaak nuttig.

Wat zijn de risico’s van compressiekousen te lang dragen?

Compressiekousen te lang dragen, bijvoorbeeld ’s nachts zonder medisch advies, kan de bloedcirculatie in liggende positie onnodig belasten. Bovendien kunnen ze bij langdurig dragen huidirritatie, roodheid of kleine wondjes veroorzaken, vooral als ze niet goed passen of als de huid gevoelig is.

Andere risico’s bij incorrect of te langdurig gebruik zijn:

• Drukplekken of blaren op de hiel, enkel of scheenbeen
• Huiduitslag of jeuk door warmte en vocht onder de kous
• Verstoorde bloedcirculatie als de kous te strak zit of verkeerd aangetrokken is
• Afknelling als de kous opkrult of omlaag zakt

Het is ook nuttig om te weten dat compressiekousen na verloop van tijd hun elasticiteit verliezen. Een kous die niet meer de juiste druk geeft, biedt minder bescherming maar kan alsnog ongemak veroorzaken. Laat je kousen regelmatig controleren en vervang ze wanneer nodig, doorgaans om de zes maanden bij dagelijks gebruik.

Hoe trek je compressiekousen correct aan en uit?

Compressiekousen correct aantrekken doe je het best ’s ochtends, direct na het opstaan of na een korte rustperiode in liggende positie. Op dat moment is de zwelling in de benen minimaal en gaan de kousen veel gemakkelijker aan. Forceer nooit een kous over een gezwollen been.

Volg deze stappen voor een correcte aanpak:

1. Leg je hand in de kous en keer het bovenste deel binnenstebuiten tot aan de hiel.
2. Schuif de voet volledig in de kous en zorg dat de hiel op de juiste plaats zit.
3. Trek de kous langzaam omhoog door het omgekeerde deel stukje bij beetje omhoog te rollen over het been.
4. Strijk eventuele plooien glad, want plooien kunnen drukplekken veroorzaken.
5. Controleer of de bovenkant niet te strak zit of inknijpt.

Voor het uittrekken grijp je de kous aan de bovenkant vast en trek je hem rustig naar beneden. Keer hem daarna binnenstebuiten zodat hij klaar ligt voor de volgende ochtend. Gebruik je een aantrektool of glijmiddel? Die kunnen het aantrekken aanzienlijk makkelijker maken, zeker voor mensen met beperkte mobiliteit of krachtverlies in de handen.

Wanneer schakel je thuisverpleging in voor compressietherapie?

Je schakelt thuisverpleging in voor compressietherapie wanneer je de kousen zelf niet meer correct kunt aantrekken of uittrekken, of wanneer je aandoening vraagt om meer dan alleen een steunkous. Denk aan situaties waarbij meerdere lagen zwachtels nodig zijn, waarbij wonden aanwezig zijn, of waarbij de compressie deel uitmaakt van een bredere behandeling.

Professionele ondersteuning is ook nuttig als:

• Je voor het eerst compressiekousen op maat laat aanmeten
• Je twijfelt over de juiste compressieklasse of het juiste type kous
• Je huid gevoelig is of er tekenen zijn van irritatie of wondjes
• Je beperkte mobiliteit hebt waardoor zelfstandig aantrekken niet lukt
• Je compressietherapie combineert met wondzorg of oedeembehandeling

Hoe NURZA je helpt met compressietherapie

Bij ons begrijpen we dat compressietherapie meer is dan alleen een kous aantrekken. Het gaat om de juiste maat, het juiste type, een correcte techniek en regelmatige opvolging. Onze thuisverpleegkundigen bieden daarvoor concrete ondersteuning aan huis, afgestemd op jouw situatie.

Wat we voor je doen:

• Correct opmeten en bestellen van steunkousen op maat
• Dagelijks aan- en uittrekken van compressiekousen bij beperkte mobiliteit
• Correcte toepassing van compressietherapie, ook met zwachtels of meerdere lagen
• Advies over materiaalkeuze, onderhoud en vervanging
• Opvolging in samenwerking met je huisarts of specialist

Als officieel erkende dienst (E.D.) werken we volgens strikte kwaliteitsnormen en zorgen we voor continuïteit: steeds dezelfde verpleegkundigen per patiënt, zodat jij je verhaal maar één keer hoeft te doen. Heb je voor het eerst compressiekousen nodig of ben je toe aan een nieuwe aanmeting? Neem contact met ons op en plan een afspraak, wij helpen je verder met deskundig advies en zorg op maat.